» Apollon hakkında arşivlenen resim, video, animasyon vs. gibi kayıtlar görüntüleniyor.

ASKLEPİOS

ASKLEPİOS hakkında diğer dizin sayfaları >>ASKLEPİOS

Özet:

ASKLEPİOS, Yunanlılarda hekimlik tanrısı. En yaygın efsaneye göre, Apollon’un oğ­lu idi.

Devamı >>

ARİSTAİOS

ARİSTAİOS hakkında diğer dizin sayfaları >>ARİSTAİOS

Özet:

ARİSTAİOS. Yunan Mitolojisi. Apollon ile su perisi Kyrene’nin oğlu. Musaların yetiştirdiği Aristaos, insanlara arı beslemesini ve bağ yetiş­tirmesini öğretti.

Devamı >>

APOLLON

APOLLON hakkında diğer dizin sayfaları >>APOLLON

Özet:

APOLLON. Yunan Mitolojisi. Tanrıların en güzeli. Gün ve Aydınlık tanrısı. Zeus ile Leto’nun oğ­lu, Artemis’in kardeşi.

Devamı >>

Apollon

Apollon hakkında diğer dizin sayfaları >>Apollon

Özet:

Apollon, eski İstanbul’da birkaç tiyatronun adı. Geçen yüzyılda Galata, Topçular sokağı 136 numaradaki tiyatro; bu yüzyılda İse Şiş­hane’de Büyük Hendek’te Karakol yakının­daki Apollon tiyatrosu; 1913′te Beşiktaş’ta açılan Apollon Tiyatrosu; bir de Kadıköy’de Mısırlıoğlu bahçesi İçindeki Apollon tiyatro­su. Bu sonuncunun adı daha sonra Hale ti­yatrosu olmuştur, (M)

APOLLON

APOLLON hakkında diğer dizin sayfaları >>APOLLON

Özet:

APOLLON, küçük gezegen (numaralanma­mış); 1932′de Delporte tarafından keşfedildi; yörüngesi, dünya ve Venüs’ün yörüngesinin içine kadar uzanan tek gezegendir. Çapı 3 km’den küçüktür. (Bk. yildiz.) [L]

AMPHRYSAS

AMPHRYSAS hakkında diğer dizin sayfaları >>AMPHRYSAS

Özet:

AMPHRYSAS. Esk. coğ. Güney Tesalya’da Pagasae (Golos) körfezine dökülen bir akar­su. Mitoloji’ye göre Apollon, suyun,kenarın­da Admetos’un sürülerini gütmüştü. Bugün­kü adı, Kserias. (L)

ALKATHOOS

ALKATHOOS hakkında diğer dizin sayfaları >>ALKATHOOS

Özet:

ALKATHOOS. Yun. mit. Pelops’un oğlu. Apollon, Megara’nın duvarlarını örmesine yardım etti. (L)

Devamı >>

AGRİPPA (Marcus Vipsanius)

AGRİPPA (Marcus Vipsanius) hakkında diğer dizin sayfaları >>AGRİPPA (Marcus Vipsanius)

Özet:

AGRİPPA (Marcus Vipsanius), romalı ge­neral ve siyaset adamı (M.ö. 63-12). Augus-tus’un dostu ve senatör. Ailesi belli değildir.

Devamı >>

AGORA

AGORA hakkında diğer dizin sayfaları >>AGORA

Özet:

AGORA i. (yun. k., vatandaşlar meclisinin toplandığı yer anlamında). Yunan klasik devrinde, bir yunan sitesinin idarî, dinî ve ticarî merkezi olan meydan.

Devamı >>

Agamemnon

Agamemnon hakkında diğer dizin sayfaları >>Agamemnon

Özet:

Agamemnon, Aiskhylos’un trajedisi, Orestia’nın (M.Ö. 458) birinci bölümü. Truva savaşından dönen Agamemnon Argos’a gelir.

Devamı >>

AFİFE (Jale)

AFİFE (Jale) hakkında diğer dizin sayfaları >>AFİFE (Jale)

Özet:

AFİFE (Jale), tiyatro sanatkârı (?-İstan-bul 1941). Dr. Sait Paşanın torunu, Dâriil-bedai’ye alınan ilk müslüman kızlarının en kabiliyetli olanı.

Devamı >>

Aeneis

Aeneis hakkında diğer dizin sayfaları >>Aeneis

Özet:

Aeneis, Vergilius’un 12 bölümlük destanı. M.Ö. 29′da yazılmağa başlanan eser, şair öl­düğü zaman, yani on yıl sonra henüz bit­memişti.

Devamı >>

ADMETOS

ADMETOS hakkında diğer dizin sayfaları >>ADMETOS

Özet:

ADMETOS, Thessalia’da Pherai’nin efsane­vî kralı. Argonautlardan biri. Olimpos’tan sürülen Apollon’u misafir etti. Apollon da, ailesinden biri kendini feda ettiği takdirde Admetos’un ölümsüz kılınacağına dair Parka­lardan söz aldı. Bunun üzerine karısı Alkestis kendisini feda etti. (L)

ACTİUM

ACTİUM hakkında diğer dizin sayfaları >>ACTİUM

Özet:

ACTİUM, Yunanistan’ın eski bir şehri ve Ambrakia (bugün Arta) körfezi girişindeki yüksek burun.

Devamı >>

ABİA

ABİA hakkında diğer dizin sayfaları >>ABİA

Özet:

ABİA. Esk. coğ. Yunanistan’da Fokide böl­gesinde bir şehir. Adını, kurucusu Argos kralı Abas’tan aldığı söylenirdi. Buradaki Apollon kâhini meşhurdu. 346′da, İkinci Kut­sal savaş sırasında Teb’liler tarafından tahrip edildi, (L)

SALA

SALA hakkında diğer dizin sayfaları >>SALA

Özet:

SALA. Esk. coğ. Ptolemaios’a göre Ana­dolu’da (Büyük Frigya bölgesi) şehir. Ba­zı eski yazarlar bu şehrin Lydia bölgesin­de bulunduğunu ileri sürerler.

Devamı >>

Roma müzeleri

Roma müzeleri hakkında diğer dizin sayfaları >>Roma müzeleri

Özet:

Roma müzeleri, vatikan müzesi. Tivo-li’deki Hadrianus villasında bulunan ve ka­zılardan elde edilen birçok heykeli kap­sar: Knidos Venüs’ü, Laokoon, Apoksyomenos, Belvedere Apollon’u, kaybolmuş es­kiçağ orijinal yunan eserlerinin kopyaları; çok güzel mısır ve etrüsk heykelleri (Hermes, ölmek üzere olan genç bir adamın me­zar anıtı).

Devamı >>

RODOS

RODOS hakkında diğer dizin sayfaları >>RODOS

Özet:

RODOS, yun. Rodos veya Rodho, ital. Rodi. Oniki adanın güneydoğu ucunda yu­nan adası, takımadaların en büyüğü; 1 400 km2; 58 950 nüf. Merkezi, Rodos. Kuzeydoğudan güneydoğuya doğru 77 km bo­yunca uzanan bu adanın en yüksek nokta­sı Atabyros dağındadır (1215 m). Ekono­misi; genellikle tarıma dayanır (yulaf, pa­muk, tütün, şarap). Sünger avcılığı.

Devamı >>

REGENT

REGENT hakkında diğer dizin sayfaları >>REGENT

Özet:

REGENT i. (fr. regent). 137 Kıratlık çok saf elmas. (Louvre, Apollon galerisi.) [XVII. yy. sonunda Hindistan’da bulundu; 1702′de ona kendi adını veren Thomas Pitt tarafın­dan satın alındı.

Devamı >>

REHM (Albert)

REHM (Albert) hakkında diğer dizin sayfaları >>REHM (Albert)

Özet:

REHM (Albert), alman filologu ve eski yazıtlar bilgini (Augsburg 1871 – Münih 1949).
Eski Yunanlıların astronomi ve me­teoroloji çalışmaları üstüne yaptığı çeşitli araştırmalardan başka Miletos’taki Apollon Delphinios tapınağının yazıtlarıyle ilgili bir eseri de (1914) vardır. Didima Tapınağı Yazıtları adlı eseri ölümünden sonra ya­yımlandı (1958). [M]

PYTHON

PYTHON hakkında diğer dizin sayfaları >>PYTHON

Özet:

PYTHON. Yun. mit. Dev yılan, Gaia’nın Tufan’dan doğan oğlu. ini, Delphoi’de Tempe kaynağı yakınındaydı. Hayvanları ve in­sanları öldürür, kehanetlerde bulunurdu. Apollon’un oklarıyle öldü; günahlarından te­mizlendikten sonra da Delphoi’de kendi ke­hanet tapınağını kurdu. (L)

PYTHİA

PYTHİA hakkında diğer dizin sayfaları >>PYTHİA

Özet:

PYTHİA i. (yun. k.). Esk. Yun. Delphoi’de Apollon adına kehanette bulunan rahibe.
— ANSiKL. Başlangıçta pythia, Delphoi’li genç bir bakireydi. Daha sonra, pythio sa­yısı üçe çıkarıldı. Bunlar nöbetleşe çalışan elli yaşından büyük rahibelerdi. Kutsal inin üstünde, dumanlar arasında üç ayaklı bir sehpaya çıkan Pythia kendinden geçer («İlâhi hezeyan»), ağzından çıkan tutarsız söz­leri rahipler yorumlardı. Delphoi rahipleri Pythia sayesinde, yunan dünyasında büyük bir siyasî nüfuz kazandılar. (L)

PYANEPSİA

PYANEPSİA hakkında diğer dizin sayfaları >>PYANEPSİA

Özet:

PYANEPSİA çoğl. i. (yun. pyanos, bakla ve epsein, pişirtmek’ten yun. k.). Esk. Yun. Pyanepsion ayının (15 ekim – 15 kasım) yedisinde Apollon onuruna . yapılan atina şenliği. (Şenlikte, mitoloji yazarlarına göre, Theseus’un Girit’ten dönüşünde bakla ye­mesini anmak için bakla bulamacı yenirdi.
Pyanepsia aynı zamanda ürünlerin devşirilmesini kutlamak amacıyle yapılan bir tarım şenliğiydi ve bu şenlikte Apollon’a çevre­sine mevsim meyveleriyle bal, yağ ve şarap kapları asılmış zeytin veya defne dalı [eiresione] sunulurdu.) [L]

PTOON

PTOON hakkında diğer dizin sayfaları >>PTOON

Özet:

PTOON. Esk. coğ. Boiotia’da Kopais gö­lüne hâkim dağ; Apollon Ptoios kehanet yeri (bir tapınağın ve kutsal bir kaynağın yıkıntıları). [L]

PSYKHAGOGOS.

PSYKHAGOGOS. hakkında diğer dizin sayfaları >>PSYKHAGOGOS.

Özet:

PSYKHAGOGOS. Yun. mit. Ruhları sevkeden. (Hermes, Apollon, Kharon, Herak-les ve Peitho’nun takma adı.) [PSYKHOPOMPOS'un eşanamlısı.]
— Esk. Yun. Ruh çağırmayı meslek edinen rahip veya büyücü. (L)

PRAKSİTELES

PRAKSİTELES hakkında diğer dizin sayfaları >>PRAKSİTELES

Özet:

PRAKSİTELES, yunan heykeltıraşı (Atina MÖ. 390′a doğr. -ay.y. 330′a doğr. ?). Zen­gin bir ailenin çocuğuydu. 350′ye doğru, kibar fahişelerden Phryne ile ilişki kurdu, bu ilişki eserlerini büyük ölçüde etkiledi.
Peloponnesos ve Asya yolculukları hakkın­da bilinenler ihtimal sınırlarını aşmadığın­dan eserlerinin doğru bir kronolojisini yap­mak güçtür. İlk eserinin İçki Boşaltan Satyros (kopyası Dresden’de) olması muhte­meldir. Bu heykelde Polykleitos’un etkisi görülürse de, biçimler daha yumuşak ve uzundur. öbür erkek heykelleri mermerden­dir (oysa V. yy.ın büyük eserleri bronzdan­dır); çok zaman ressam Nikias’ın boyadığı bu heykeller Praksiteles’e ve taklitçilerine has zarif, yuvarlak çizgili ve oldukça kadınsı bir delikanlı güzelliğini canlandırır:
Thespiai Eros’u (Louvre ve Parma’daki kopyalar), Dinlenen Saiyros veya Periboetos (Roma [Torloina ve Capitole müzeleri], Louvre), Apollon Sauroktonos (Vatikan, Avignon, Louvre, Roma’da Villa Albani’deki bronz), Lykia’lı Apollon (Floransa, Officine müzesi), 1875′te Olympia kazıların­da bulunan ve kopya olduğu sanılan Çocuk Dionysos’u Taşıyan Hermes. Ama sanatçı­nın asıl ünü, sevgilisi Phryne’nin dolgun çizgilerinden ilham alarak meydana getirdi­ği çeşitli Afrodit tiplerinden gelir. Bu eser­lerde çok belirgin bir gerçekçilik göze çarp­maktadır: Thespiai Afrodit’i (Arles kazıla­rında bulunan Venüs [Louvre], bu Afrodit’in tam bir kopyasıdır); istanköy Afrodit’i; Karia Aleksandreia’sı Afrodit’i ve en ünlü­sü Knidos Afrodit’i (bu sonuncu eser, yı­kanmağa hazırlanan bir kadının göz kamaş­tırıcı çıplaklığını canlandırır; eserin çok sa­yıda kopyası vardır [Vatikan; Thermes mü­zesi, Roma; Floransa, Louvre, Münih; sa­dece başı kalanlar ise Louvre, Berlin ve Toulouse'dadır], Knidos Afrodit’inin daha sonraki heykeltıraşlar üstünde büyük etkisi oldu [Capitole Venüsü]). 346′da Atina Akropolis’i için yontulan Artemis Brauronia’nın hatırasını Gabies kazılarından gelen Diana heykeli (Louvre) yaşatmaktadır.

Devamı >>

POSEİDON

POSEİDON hakkında diğer dizin sayfaları >>POSEİDON

Özet:

POSEİDON. Yun. mit. Denizler tanrısı, Kronos ile Rea’nın oğlu. Titanların yenil­mesinden sonra Zeus ve Hades ile dünyayı bölüşürken, payına Sular imparatorluğu düştü. Amphitrite’nin kocası ve kalabalık bir ailenin başıydı. At şekline girmiş bir Kuzey tanrısı ile, elinde ton balığı avcıla­rının üç dişli zıpkını bulunan bir Güney tanrısının gücünü kendinde topluyordu. Denizin dibinde bir sarayı Yardı, denizciler­le balıkçılar onu yardıma çağırırdı. öte yandan, Poseidon’u biniciliğin atası sayan­lar, ona at kurban ederlerdi. Apollon ile birlikte Truva surlarını yapmıştı. Poseidon ayrıca deprem tanrısıydı. Atina’nın koru­yucu tanrısı olmak istemiş fakat Athena ile başa çıkamamıştı. Erekhtheion’da bir kayanın üstünde, Poseidon’un üç dişli zıpkınıyle açtığı bir yarık gösterilirdi. Posei­don kültü yunan dünyasında Tesalya’da, sonra Onkhestos’ta, Delphoi’de, Atina’da, Korinthos’ta, Kalauria’da, Tenos’ta, Delos’ta, burunlarda (Atina yakınında Sunion burnu, Tenaros burnu ve Triopion burnu) ve nihayet bütün yunan denizleri kıyıların­da yayılmıştı.
— İkonogr. M. ö. VI. yy.dan kalma Atina Poseidon’u bilinen en büyük eski bronz Poseidon heykellerindendir. Daha sonra tanrı Parthenon’da görülür. Lysippos’un yaptığı bronz Poseidon’un Eleusis’te, Dresden’de ve Roma’da (Laterano, Villa Albani) kopyaları vardır.
M. ö. III. veya II. yy.dan kalma Milo Poseidon’u yarı yarıya parçalanmıştır (Atina). Madrid, Louvre ve Vatikan’da da Poseidon heykelleri vardır. Ayrıca Metz’de bulunan küçük bir bronz heykel (Louvre), paralar, resimli vazolar ve Napoli müzesindeki yontma sedef sayılabi­lir.
Bk. neptün. (L)

PİNDOS

PİNDOS hakkında diğer dizin sayfaları >>PİNDOS

Özet:

PİNDOS, Batı Yunanistan’da billûrlu küt­leler ile kalkerli ve şistli sıradağlardan oluşan bütün. En yüksek noktası Smolikas’ta 2 632 m. Eskiçağda bu dağ Apollon’a, ilham perilerine ve şiire adanmıştı. (L)

PİNDAROS

PİNDAROS hakkında diğer dizin sayfaları >>PİNDAROS

Özet:

PİNDAROS, yunan lirik şairi (Kynoskephalai, Thebai yakınları M.ö. 518 – Argos? 438). Daiphantos’un oğlu. ünlü Aigeos soyundandı. Flütçü Skopelinos’un ve Korinna ile Myrtis adlarındaki ünlü kadın şair­lerin öğrencisi olan Pindaros, öğrenimini Atina’da tamamladı ve Simonides’i orada tanıdı. Yirmi yaşında onuncu Pythionikon’u (Pythiou’lu Apollon’u yücelten şiir) yazdı. Med savaşlarına katılmamış olduğu sanılır.

Devamı >>

Phoinissai (Fenikeli Kadınlar)

Phoinissai (Fenikeli Kadınlar) hakkında diğer dizin sayfaları >>Phoinissai (Fenikeli Kadınlar)

Özet:

Phoinissai (Fenikeli Kadınlar), Euripides’in trajedisi (M. ö. 409 veya 408). Euripides bu eserinde, Aiskhylos’un daha önce Hepta epi Thebais’te (Thebai’ye Karşı Yediler) işlediği konuyu başka unsurlarla ele alarak Eteokles ile Polyneikos arasındaki kardeş kavgasını ortaya koyar. Konu kısaca şöy­ledir: Teiresias’ın kehanetlerine göre, oğul­larından biri kendini kurban ederse zafer Thebai’nin olacaktır. Babasının bütün direnmelerine rağmen, Menoikeus kendini kahramanca feda eder. Argos’luların uğra­dığı bozgun, Eteokles ile Polyneikes ölüm­leri ve îdeaste’nin kendini öldürmesi eser­de çok başarılı bir biçimde hikâye edilmiş­tir. Kreon’un sürgün ettiği Oidipus, kızı Antigone ile uzaklaşır. Koro Sur hüküme­tinin kendilerini Apollon kültüne adamala­rı için Yunanistan’a gönderdiği fenikeli genç kızlardan kuruludur (oyunun adı da buradan gelir). [L]

PHOİBOS

PHOİBOS hakkında diğer dizin sayfaları >>PHOİBOS

Özet:

PHOİBOS («Parlak»). Yun. Mit. Güneş tan­rısına (gerek Helios’a, gerek Apollon’a) verilen ad. Latincedeki Phoebus buradan gelir. (L)

PHLEGYAS

PHLEGYAS hakkında diğer dizin sayfaları >>PHLEGYAS

Özet:

PHLEGYAS. Yun. mit. Efsanevî Tesalya kralı, Ares’in oğlu, Koronis’in babası. Hay­dutluk yaptığı ve Delphoi tapınağını ateşe verdiği söylenir. Apollon onu Tartaros’a atarak cezalandırdı. (L)
PHLEUM i. Çayır otunun bilimsel adı. (L)

PHİLİPPOS V

PHİLİPPOS V hakkında diğer dizin sayfaları >>PHİLİPPOS V

Özet:

PHİLİPPOS V, Makedonya kralı (M. ö. 237′ye doğr. – 179), Demetrios II’nin oğlu. Vasisi Antigonos Doson’dan sonra tahta çıktı. Müttefiki khaialar tarafından Etolya’lılarla çatışmaya zorlandı (Müttefikler savaşı, 219-217). Bu sırada iyi bir general olarak tanındı; Makedonya’da mutlakıyeti yeniden kurdu. Fakat Romalılara karşı, Hannibal ile birleşmeye veya Selefkiler ya da Lagos hanedanı arasında bir tercih yap­maya bir türlü karar veremedi. Bununla beraber, Triphylia’yı ve Phthiotis Thebai’ sini ülkesine kattıktan soma (Naupaktos barışı, 217), illyria sahiline yeıleşmiş olan Romalıları kovmayı düşündü ve 215′te Hannibal ile birleşti. İlk Makedonya sava­şında (216-205) Apollonia’ya yardım ettiği sırada yenilgiye uğradı (214), fakat Roma’ nın kurduğu koalisyona başarıyle karşı koydu. Etclya’lılar ayrı bir barış yaptık­ları sırada (206), İtalya’da devamlı meşgul olan Roma, Fenike’de (Phoinike) ayrı bir barış imzaladı (205) ve ona Atintania’yı VE-piıi^ AûTia îâzermûe \>az* çitoş -nota­larını bırakmak zorunda kaldı. Ptolemaios IV’ün ölümünden sonra (204) Mısır ge­rileyince, Antiokhos III ile anlaşan (203) Philippos V, Ege’de ve Anadolu kıyısı üze­rinde bulunan bazı yunan şehirlerini ele geçirdi. Hainliği ve zalimliği Rodosluları savaşa sürükledi. Sakız’da (Khios) deniz savaşını kazanan Attalos I, Roma’nın des­teğini sağladı (İkinci Makedonya savaşı, 200-196). Philippos V, T. Quinctius Flamininus gelinceye kadar (198) onlara karşı koydu (Abydos’un alınışı, Atina’nın kuşa­tılması), sonra Flamininus tarafından Kynos Kephalai’de yenilgiye uğratıldı (haziran 197). Tempe konferanslarının ardından ge­len 196 barışıyle, Orestis ve Yunanistan’da sahip olduğu bütün topraklar kralın elin­den alındı. Philippos V, beş gemi dışında bütün gemilerini teslim etmek, Karia’yı, Boğazları, kaleleri boşaltmak ve 1 000 talanton ödemek zorunda kaldı. Kendisine yardım etmeyen Antiokhos Hl’e duyduğu kin yüzünden Roma ile anlaştı ve Nabis’e (195), daha sonra Suriye kralına ve Etolya’lılara karşı (191-189) Roma’ya yardım etti. Fakat ona sadece Demetrias (bugün Voloa) ve Magnesia’lıların ülkesini (Tesalya’da) veren senato, daima onun düşmanla­rını destekliyordu. Philippos, savaş hazi­nesini ve ordusunu tekrar kurarak, yeni maden ocakları açarak ve sömürgeleştir­meyi geliştirerek intikam almağa hazırlan­dı. Romalıların tuttuğu küçük oğlu Demetrios’u zehirletti (181-180) ve tahtı büyük oğ­lu Perseus’a bıraktı. (L)

PHILİPPEİO

PHILİPPEİO hakkında diğer dizin sayfaları >>PHILİPPEİO

Özet:

PHILİPPEİO i. Makedonya kralı Philippos II adına basılan altın para. (Bu paraların ön yüzünde çevresi defne dallarıyie süslü bir Apollon başı, arka yüzünde de bir biga vardı. Yunan dünyasında büyük bir sürümü olan bu altın paralar bir çeşit milletlerarası para niteliğindeydi, özellikle Galyalılarda pek çok taklitleri yapılmıştır.) [L]

PERPERENA

PERPERENA hakkında diğer dizin sayfaları >>PERPERENA

Özet:

PERPERENA. Esk. coğ. Anadolu’da (Mysia bölgesi) şehir. Plinius, bu şehirde bulunan bir kaynak suyunun toprağı taş haline getirdiğini yazar. Şehre ait sikkeler üzerinde Dionysos kültüyle ilgili tasvirler şarabın antik devirde çok ünlü olduğunu bildirirler. Sikkeler yardımıyle şehirde Asklepios, Demeter, Athena, Apollon, Zeus ile Afrodit’e tapıldığı ve «İmparator kültü»nün varlığı anlaşılır. Perperena’nın M.S. V. yy. dan itibaren bir piskoposluk olduğu ve bu yüzyılın başından itibaren de Theodosiupolis adını aldığı sanılıyor. Fabricius’a göre şehir, Bergama’nın 25 km kuzeybatısındaki Aşağı Beyköy yakınındadır. Bu iddianın doğru olduğu kabul ediliyor. (M) PERPİ i. Bk. PIRPI.

Sonraki sayfa »