» latince hakkında arşivlenen resim, video, animasyon vs. gibi kayıtlar görüntüleniyor.

Ars Antiqua

Ars Antiqua hakkında diğer dizin sayfaları >>Ars Antiqua

Özet:

Ars Antiqua, batı polifoni okulunun ilk dönemine verilen latince ad.

Devamı >>

ARATOS

ARATOS hakkında diğer dizin sayfaları >>ARATOS

Özet:

ARATOS, yunan şairi ve astronomu (Kilikya’da Soloi veya Tarsus, M.Ö. 315′e doğr.-Makedonya 240′a doğr.).

Devamı >>

ARA

ARA hakkında diğer dizin sayfaları >>ARA

Özet:

ARA, Güney yarımküresinde bulunan takımyıldızının latince adı. (L)

AQUİLA

AQUİLA hakkında diğer dizin sayfaları >>AQUİLA

Özet:

AQUİLA, Luther taraftarı ilâhiyatçı Kaspar Adler’in latince adı (Augsburg 1488-Saalfeld 1568). Seçkin bir İbranî dili uzma­nıydı, Eski-Ahit’ın tercümesinde Luther’e yardım etti. (L)

AQUİLA

AQUİLA hakkında diğer dizin sayfaları >>AQUİLA

Özet:

AQUİLA, Kartal takımyıldızının latince adı. (l)

AQUARİUS

AQUARİUS hakkında diğer dizin sayfaları >>AQUARİUS

Özet:

AQUARİUS, Kova takımyıldızının latince adı. (L)

Apollonius Tyros’lu

Apollonius Tyros’lu hakkında diğer dizin sayfaları >>Apollonius Tyros’lu

Özet:

Apollonius Tyros’lu, Eskiçağdan esinlenen «courtois» roman.

Devamı >>

APİS

APİS hakkında diğer dizin sayfaları >>APİS

Özet:

APİS i. Zool. Arının latince soy ismi. (L)

ANTONİO Lebrija’lı veya Nebrixa

ANTONİO Lebrija’lı veya Nebrixa hakkında diğer dizin sayfaları >>ANTONİO Lebrija’lı veya Nebrixa

Özet:

ANTONİO Lebrija’lı veya Nebrixa, latincede Aelius Antonius Nebrissensis, ispanyol gramerci ve tarihçisi (Lebrija 1441-öl. 1522). Salamanca ve Alcala üniversitelerinde profesör. Latince’den İspanyolca’ya ve İspanyolca’dan Latince’ye bir sözlük yaz­dı (1492). [L]

ANTLİA

ANTLİA hakkında diğer dizin sayfaları >>ANTLİA

Özet:

ANTLİA, Pompa takımyıldızının latince adı. (Kısaltması: Ant.) [L]

ANTİPTOZ

ANTİPTOZ hakkında diğer dizin sayfaları >>ANTİPTOZ

Özet:

ANTİPTOZ i. (anti öneki ve yun. ptosis, hal> antiptosis’den fr. antiptöse). Leng. Latince ve Yunanca’da isim hallerinin gramer mantığı gereklerinden farklı şekillerde kullanılması, (L)

ANTE

ANTE hakkında diğer dizin sayfaları >>ANTE

Özet:

ANTE—, Fransızca’ya Latince’den alınan önek; «— den önceki» anlamına gelir ve özellikle jeoloji’de birçok İlim teriminin üre­tilmesinde kullanılır, (L)

ANASTASİUS Bibliothecarius

ANASTASİUS Bibliothecarius hakkında diğer dizin sayfaları >>ANASTASİUS Bibliothecarius

Özet:

ANASTASİUS Bibliothecarius, dinî eser­ler yazarı (Roma 815′e doğr. – ay.y. 878′e doğr.).

Devamı >>

AMPHORA

AMPHORA hakkında diğer dizin sayfaları >>AMPHORA

Özet:

AMPHORA, Kova takımyıldızının ve aynı adla anılan burcun eski latince adı. Bugün Saka (aguarius) denir, (L)

AVENTİNUS

AVENTİNUS hakkında diğer dizin sayfaları >>AVENTİNUS

Özet:

AVENTİNUS (Johannes turmayr, — denir), bavyeralı vakanüvis (Abensberg 1477-Re-gensburg 1534). Latince olarak kaleme aldı­ğı Annales Boiorum’a (Bavyera Yıllıkları) [ilk bas. 1554] adlı bir eser bırakmıştır, (L)

Authenticum

Authenticum hakkında diğer dizin sayfaları >>Authenticum

Özet:

Authenticum, Justinianus’un Novellae Constitutiones”inin kısaltılmış latince metni, (L)

AURİGA

AURİGA hakkında diğer dizin sayfaları >>AURİGA

Özet:

AURİGA, Arabacı takımyıldızının latince adı. (Kısaltması: Aur.) [L]

Augsburg mezhebi (Augsburgische Konfession)

Augsburg mezhebi (Augsburgische Konfession) hakkında diğer dizin sayfaları >>Augsburg mezhebi (Augsburgische Konfession)

Özet:

Augsburg mezhebi (Augsburgische Konfession), Luther’cilerin esas inançlarını kapsa­yan, latince ve almanca yazılmış 28 mad­delik belge.

Devamı >>

ATEMATİK

ATEMATİK hakkında diğer dizin sayfaları >>ATEMATİK

Özet:

ATEMATİK sıf. ve i. (fr. athematigue). Leng. Sonek veya çekim ekinin tematik bir ünlüye baş vurulmadan doğrudan doğruya köke bağlandığı bir kelime için kullanılır, (örnek: Türkçe git-ti, kent-li, sav-cı v.b. latince lego’nun ortacı lec-tum v.b. atematiktir.) [Zt. tematik.] (L)

AŞAĞI

AŞAĞI hakkında diğer dizin sayfaları >>AŞAĞI

Özet:

AŞAĞI İ. Bir şeyin yere yakın olan alt kısmı: Ben aşağıda duruyor, merdiveni tutuyordum (R. H. Karay).

Devamı >>

AGUSTİ (Miguel)

AGUSTİ (Miguel) hakkında diğer dizin sayfaları >>AGUSTİ (Miguel)

Özet:

AGUSTİ (Miguel), ispanyol yazarı (Banolas, Katalonya 1560-?, 1630). Perpignan’da, Saint-Jean tarikatının başrahibi oldu ve uzun zaman bu şehirde yaşadı. «Ziraatın sır­ları» üzerine yazdığı en önemli kitabının (Barselona, 1617) sonuna latince, ispanyol­ca, katalonca, italyanca, portekizce ve fransızca bir sözlük ekledi, (L)

AFRİKA VE ROMA

AFRİKA VE ROMA hakkında diğer dizin sayfaları >>AFRİKA VE ROMA

Özet:

AFRİKA VE ROMA

— Roma nüfuzu. Kartaca’yı yenen (M.Ö. 146), mahallî prensleri (Numidia’da Masinis-sa, Mısır’da Kleopatra) başından savan Ro­ma, Kuzey Afrika’yı Kızıldenİz’den Akdeniz’e kadar işgal etti. Magrıp’a yerleşmesi oldukça uzun sürdü ve hiç bir zaman tam bir işgal halini almadı. Sahra’ya karşı, «limes» dedik­leri sınır tahkimatıyle ve göçebeleri durduran sürekli polis harekâtıyle kendini korumak zo­runda kalan Roma, bu bölgeyi hâkimiyet sa­hasının dışında bırakmıştı. II. yy. ın sonun­dan itibaren, İmparatorluğu sarsan siyasî ve iktisadî buhran, Afrika eyaletlerinin iflâ­sına yol açtı. (Bk. Afrika-Roma eyaleti). İçi­ne sosyal davaların da karıştığı dinî kargaşa­lıkların tesiriyle, bu eyaletler Roma’dan bir bir kopmağa başladı. Bu kopmada, berberi kabilelerinin ayaklanmaları ve yeni güçlen­meğe başlayan büyük deveci göçmenlerin hü­cumları da rol oynadı.

Devamı >>

AELİANUS (Claudius) sofist

AELİANUS (Claudius) sofist hakkında diğer dizin sayfaları >>AELİANUS (Claudius) sofist

Özet:

AELİANUS (Claudius) sofist, romalı ya­zar (Praeneste [bugün Palestrina] 170′e doğr. -?, 235′e doğr.). Retorik öğretti ve Roma’dan hiç çıkmadığı halde, Grekçe yazdı.

Devamı >>

ad referendum

ad referendum hakkında diğer dizin sayfaları >>ad referendum

Özet:

ad referendum (lat. dey.). «Mütalâa ver­mek şartıyle» anlamına gelen latince de­yim. (L)

ADRANA

ADRANA hakkında diğer dizin sayfaları >>ADRANA

Özet:

ADRANA. Esk. coğ. Batı Almanya’da bu­günkü Eder çayının latince adı. Germanicus, M.S. 15′te bu çayın kıyılarında Germenleri yendi, (L)

ADAPTASYON

ADAPTASYON hakkında diğer dizin sayfaları >>ADAPTASYON

Özet:

ADAPTASYON i. (fr. adaptation). Bir şe­yin başka bir şeye uydurulması, bir varlığın başka bir varlık İle veya içinde yaşadığı çevre İle bağdaştırılması.

Devamı >>

ADAM le Bossu (Kambur)

ADAM le Bossu (Kambur) hakkında diğer dizin sayfaları >>ADAM le Bossu (Kambur)

Özet:

ADAM le Bossu (Kambur), veya (babası­nın adiyle) Adam De La Halle, Picardie’li truver (Arras 1240′a doğr.Napoli 1285′e doğr.). Bir çeşit fantezi dolu tiyatro rövüsü olan ve içinde müzikli nakaratlar bulunan Jeu de la Feuillâe’yi (Çardak Oyunu) 1262′de Arras’da oynattı.

Devamı >>

ADDİSON (Joseph)

ADDİSON (Joseph) hakkında diğer dizin sayfaları >>ADDİSON (Joseph)

Özet:

ADDİSON (Joseph), ingiliz şairi ve gazete yazarı (Milston, Amesbury yakınında, Wiltshire 1672-Kensington 1719).

Devamı >>

ADAY

ADAY hakkında diğer dizin sayfaları >>ADAY

Özet:

ADAY i. (kaide dışı). Bir iş veya hizmete seçilmek üzere kendini öne süren veya baş­kaları tarafından Öne sürülen kimse, nam­zet: Nazır adayının yüzü ekşîdi (Y. K. Karaosmanoğlu). || Bir mevki, bir rütbe, bir unvana hak kazanmak üzere yetişme veya hazırlık devresinde bulunan kimse: 69. dö­nem yedek subay adayları arasında bulunu­yordu.

Devamı >>

Adam (jeu d’)

Adam (jeu d’) hakkında diğer dizin sayfaları >>Adam (jeu d’)

Özet:

Adam (jeu d’) [Âdem Oyunu], Ortaçağdaki yarı dinî dramların en önemlisi (XII. yy. sonu).

Devamı >>

PİCO DELLA MİRANDOLA (Giovanni)

PİCO DELLA MİRANDOLA (Giovanni) hakkında diğer dizin sayfaları >>PİCO DELLA MİRANDOLA (Giovanni)

Özet:

PİCO DELLA MİRANDOLA (Giovanni), italyan düşünürü (Mirandola 1463-Floransa 1494). Kondotiyere Gian Francesco ile Tasso’nun teyzesi Jilia Boiardo’nun en küçük oğlu. öğrenimini Bolognada (1476), sonra İtalya ile Fransa’nın bellibaşlı üni­versitelerinde yaptı. Zekâsı çok erken yaşta gelişti, efsaneleşmiş bir hafızaya sahipti, geniş bir kültür edindi. 1484′te, Floransa’-ya, Lorenzo de Medici’nin yanına yerleşti ve Marsilio Ficino’nun eflatun’cu akademi­sine devam etti. F. Mitridate ve Elia del Medigo ile beraber İbranîce ve Arapça öğ­rendi, kabala’ya merak sardı. Roma’da 1486′da, halk önünde savunmak istediği do­kuz yüz tezi veya Conclusiones Philisophicae Cabalisticae et Theologicae’yi (Felsefe, Kabala ve İlahiyat Üstüne Tezler) yayım­ladı. Bütün medeniyetlerin felsefî, dinî ve ahlâkî gelenekleri üstüne derin bir bilgiye dayanan bu eser, Hıristiyanlığın daha ön­ceki bütün düşünce biçimlerinin kavşak noktası olduğunu göstermek amacını güdü­yordu. Bu cüretli görüş Roma Ruhanî mec­lisi tarafından mahkûm edildi. Dine say­gısızlık suçuyle hakkında kovuşturma açı­lınca (1478), Pico Fransa’ya kaçtı ve üç hafta Vincennes kulesine hapsedildi (1488). Floransa’ya dönüşünde, Savonarola ile dost oldu ve onu derinden etkiledi. 1489′da Heptaplus’unu veya Tekvin’in başlangıcıyle il­gili yorumunu yayımladığı ve hususî astro­loji konusundaki eserini tamamladığı sıra­da, sekreteri Cristoforo Di Casalmaggiore tarafından zehirlendi, ölümünden kısa süre önce dominiken tarikatına girmiş olan dü­şünürün latince eserleri yeğeni tarafından yayımlandı (1496); italyanca Sonetti inediti (Yayımlanmamış Soneler) ise ancak 1894′te basıldı. La Mirandola’nm eseri daha o çağ­da, inancı inkâr etmeksizin, insan aklını her türlü bilimin kaynağı olarak kabul eden bir hümanizma anlayışını dile getiri­yordu. —Yeğeni GiovANNt francesco (Mirandola 1469 -ay.y. 1533), amcasının hayatını (Vita), Savonarola’nın hayatını, ilâhiyat-felsefe konusunda incelemeler ve Hymni Heroici’yi (Kahramanlık İlâhileri) [1507-1531] yazdı. (l)

ACCURSİO (Mariangelo)

ACCURSİO (Mariangelo) hakkında diğer dizin sayfaları >>ACCURSİO (Mariangelo)

Özet:

ACCURSİO (Mariangelo), italyan hümanis­ti (Aquila 1480′e doğr.-ay.y. 1546). Roma’da arkeoloji araştırmaları yaptı, latince me­tinlerin (Ausonius, Ovidius, Claudianus, Ammianus Marcellinus, Cassiodorus) baskı­larını yayımladı. Bazı eskiçağ terimlerini kullanan çağdaşı latin yazarlarının gülünç olduklarını göstermek için, 1531′de hicivli bir diyalog yazdı, (L)

ACCİAİUOLİ (Donato)

ACCİAİUOLİ (Donato) hakkında diğer dizin sayfaları >>ACCİAİUOLİ (Donato)

Özet:

ACCİAİUOLİ (Donato), italyan hümanisti (Floransa 1429-Milano 1478). Plutarkhos ile Aristoteles’den Latinceye tercümeler yaptı. Charlemagne’ın hayatı üzerine yazdığı latince eserini, 1461′de kral Louis XI’e sundu, (L)

ABSTEMİUS

ABSTEMİUS hakkında diğer dizin sayfaları >>ABSTEMİUS

Özet:

ABSTEMİUS, XVI. yy. italyan hümanisti, Lorrenzo Bevilacqua’nın latinleştirilmiş adı. Macerata’da doğdu. Birkaçı La Fontaine tarafından taklit edilen latince bir masallar derlemesini yazdı: Hecatomythion. (L)

ABLATİF

ABLATİF hakkında diğer dizin sayfaları >>ABLATİF

Özet:

ABLATİF i. (lat. ablativus’tan fr. ablatif; osm. türk. mesulü anh veya mefculü minh, çıkma, ayrılma veya uzaklaşma hali; okul dilinde -den hali). Gram. İsmin hallerinden biri.

Devamı >>

Sonraki sayfa »